Deelnemers aan deze reis: Wil en Bert (de ouders) en Mariska de dochter.
Voorbereidingen
Zoals altijd begint een reis niet op de dag van vertrek. Het lag eerst in de bedoeling om de reis met onze eigen auto te maken, maar om er te komen zullen we twee dagen moeten rijden. Dan worden we drie dagen met open armen ontvangen en dan moeten we weer twee dagen rekenen voor de terugreis. En dan eigenlijk direct weer naar school.
Tijdens een etentje hebben we besloten om het vliegtuig te nemen. Maar ja, dan moet er in zo'n 14 dagen wel heel wat geregeld worden. Vooral als je naar Roemenië gaat, waar niet elk reisbureau naar toe gaat. Het Reisbureau "Fontana" is gespecialiseerd in reizen naar dit land, maar het heeft het bureau in Arnhem. Dus toen maar eens naar de plaatselijke bank "afd. reizen " gegaan. Die hadden nog nooit een reis naar Roemenië voor particulieren geboekt, maar wilden het proberen. Ze hebben het geweten, veel bellen, veel faxen, veranderen, bevestigen. Maar het resultaat was perfect. Via deze bank hadden we op 5 mei tickets, (lagen op Schiphol), en een auto in Roemenië. Naar Roemenië (Margit) gebeld, en vernomen dat zij nog geen vervoer naar het vliegveld heeft om ons op te halen. Maar ze komt wel, waarschijnlijk per trein. In Roemenië moeten we natuurlijk wel een grote auto hebben om iedereen mee te kunnen nemen. We zullen een Toyota Corolla Station wagen krijgen. Toch blijft het gevoel je bekruipen, zijn de tickets er wel, staat de auto er ook, is Margit op het vliegveld en hoe is het vliegtuig. We vliegen met de TAROM de nationale Roemeense Luchtvaartmaatschappij.
Allerlei cadeautjes gekocht, voor Margit, haar man Mate en de kinderen Boglarka en Gyoparka. Voor de lagere school die we gaan bezoeken hebben we als souvenir een paar kleine klompjes, vlaggetjes en een paar spelen bij ons.
ZATERDAG
En dan is het zaterdag. Vrienden brengen ons naar Schiphol, het begin van een reis "terug in de tijd". Wat treffen we daar aan, hoe is het land, hoe zijn de mensen? Een ding staat vast: Margit c.q. zijn blij dat we komen en het programma staat al vast.
Op Schiphol is alles in orde, de tickets en de autoreservering, daarna inchecken, even tax-free-shoppen en dan richting de gate. Een mevrouw uit Roemenië spreekt Wil aan en vindt het toestel, oud en klein. Wel een leuk vooruitzicht, want voor Mariska en mij is het de eerste keer dat we vliegen. Maar precies op tijd stijgen we op. Weinig last van turbulentie gehad en redelijk op tijd landen we op Otopeni in de regen. Er staat een lange rij voor de douane, duurt erg lang, iedereen moet in de computer ingevoerd worden. Als we eindelijk aan de beurt zijn blijkt dat we vergeten zijn een papiertje in te vullen "een talon de intrare". Invullen, terug in de rij, alles oké, en zelfs de douanier is nu vriendelijk. Dat papiertje talon de intrare is ontzettend belangrijk, het hele formuliertje moet je invullen, de douane haalt het bovenste gedeelte eraf en het onderste gedeelte moet je heel goed bewaren voor de terugreis. Omdat we de laatste zijn, staan alle koffers al klaar en kunnen we, surprise, zo door de controle. Geen koffers open maken, wel overal gewapende politie.
En ja hoor, Margit staat te wachten. We hebben elkaar nog nooit gezien maar dit kan niet missen. Samen met haar man, de directeur van de school, zijn vrouw en hun zoon staan ze ons op te wachten. En een bloemetje voor ons. En natuurlijk de nodige kussen, handkussen en het is even wennen: ook de mannen kussen elkaar.
Dan naar de balie voor de auto. Duurt erg lang, maar eindelijk kunnen we in onze Toyota stappen, erg oud en een grote barst in de voorruit. Maar hij rijdt.
De headmaster en zijn gezin rijden voorop in hun Lada. Het wordt een lange, donkere, regenachtige gevaarlijke rit, die 4 uur duurt. Het eerste gedeelte is een klein stukje autoweg, maar je komt er niet alleen motorvoertuigen tegen. Nee, de fietsers en de voetgangers maken ook van deze weg gebruik. Zonder verlichting en tegen de stroom in. Om maar niet te spreken van de dronken mensen, samengeschoolde groepjes mensen, en onverlichte wagens met een paard of een koe ervoor. En dan de kuilen in de weg die er voor zorgen dat je erg slingerend moet rijden om de gaten heen. Kom je een spoorwegovergang tegen, rijd dan stapvoets, want de rails steken een eind boven de weg uit.
Voor een chauffeur uit het westen is dit een hele overgang en dan heb je het weer ook nog tegen. Maar om 0.30 uur middernacht bereiken we Tirgu Secuiesc. Iedereen wordt door Margit uitgenodigd om samen iets te drinken. Een palinka zal ons deze week verschillende keren aangeboden worden. Zelfgestookt en behoorlijk sterk. Om ongeveer 02.00 uur heeft Margit nog iets te eten gemaakt. Mariska is intussen al Hongaars aan het leren (Tirgu Secuiesc ligt in Transsylvanië en er wonen zeer veel Roemenen van Hongaarse afkomst). Om ongeveer half vier worden de bedden klaargemaakt en proberen we te gaan slapen. Margit en Mate gaan nog opruimen en afwassen.
Zondag
Erg onrustig geslapen, Mariska heeft een te kort bed. Margit is ziek geworden en moet de dokter bellen. Een Hongaars ontbijt staat klaar: omelet met tomaten, radijsjes, vlees en mineraal water (met ijzer) uit de bron. Opa komt de kinderen brengen: Gyoparka (=edelweiss) en Boglarka (=madeliefje). Ze kunnen het al snel goed vinden met Mariska. Opa spreekt een heel klein beetje Duits, dus dat wordt denken: van Engels spreken naar Duits en Nederlands denken, maar we komen er wel uit. De kinderen zijn blij met de cadeautjes en de kleren komen ook goed van pas.
's Middags gaan we de stad verkennen, met opa, Mate en de kinderen. Tirgu Secuiesc is een oude stad, er is veel kapot, oud en vies. De mensen lopen er ouderwets gekleed bij, soms slordig en vies. Een paar smerige kinderen komt bedelen, maar Mate en opa sturen ze weg. We moeten er niets op uit doen, want anders heb je zo een hele horde om je heen staan.
6 uur etenstijd. Soep met heeeel veel vermicelli; puree, vlees en tomatensaus maken de maaltijd compleet. Het smaakt heerlijk. Een toetje kennen ze niet Na het eten spelletjes gedaan met de kinderen en de andere dingen gegeven zoals: paracetamol, toiletpapier, kousen, zeep, een geurtje. Ze zijn erg dankbaar, Margit moet naar de dokter, dus zijn we een poos met de kinderen alleen. De oudste spreekt een klein beetje Engels. Op school krijgen ze al vroeg Engels. Een probleempje doet zich voor als we willen helpen, afwassen of zoiets. We mogen niets doen, genieten van wat ze ons allemaal voorzetten. En dan te bedenken dat ze het beslist niet breed hebben. Maar Wil krijgt het voor elkaar om toch de groente te mogen snijden. Mate en ik gaan een luchtbed voor Mariska halen. Dat heeft nogal wat voeten in aarde gehad. Niemand van de kennissen kan samen met Mate een luchtbed halen en mij durven ze niet te vragen om mee te gaan. Dus vragen ze heel voorzichtig aan Wil of ik mee wil gaan.
We krijgen de plannen voor deze week te horen. Dat belooft een drukke week te worden. Morgen met een schoolklas een bustocht naar het noorden, vroeg uit bed. Dan vanavond er maar op tijd in. Nog niet zo goed geslapen. Je doet zoveel indrukken op, je moet de hele dag Engels spreken en voortdurend zoeken naar de goede woorden. Margit geeft Engels op de lagere school en spreekt het dus vloeiend, Mate heel gebrekkig.
Maandag
06.00 uur opstaan. We lopen naar de bus, want de chauffeur woont om de hoek. Hij heeft een eigen bus. Dan naar school, waar +/- 45 kinderen staan te wachten met de headmaster. Wij moeten voorin zitten, zodat we alles goed kunnen zien. We passen er bijna niet in, maar hier en daar met z'n drieën, dan gaat het toch.
De wegen in Roemenië zijn slecht, echt slecht. Vol diepe gaten. De auto's en ook de bus rijden van links naar rechts om de gaten zoveel mogelijk te vermijden. Het gaat langzaam, slingerend en hobbelend. En niet te vergeten de stank van de diesel. Gevolg: veel kinderen moeten overgeven en dat zal de hele dag zo blijven. Het wordt een prachtige tocht. De natuur is schitterend, de mensen vriendelijk. Het einddoel is Lacu Rosu en de kloof van Bicaz, in één woord GEWELDIG!!!! De kinderen bekijken ons nog een beetje op een afstand, maar allengs worden er gesprekken uitgewisseld. Vooral Mariska is in trek bij de jongens. Op de terugweg wordt nog even een plaspauze gehouden. Houd je vast: een bus vol met kinderen stopt, iedereen eruit en gaan naar een hotel om te plassen en niemand zegt er iets van. Ongelooflijk. Moet je in Nederland proberen.
Veel kinderen hebben flessen bij zich en we vragen ons af waarom en waarvoor. We zijn bijna thuis als de chauffeur stopt bij een bron. Veel kinderen gaan eruit en vullen de flessen met water om ze mee naar huis te nemen. IJzerhoudend water. Allemaal weer in bus en dan naar huis. Kinderen afgeleverd en afgesproken dat we elkaar snel weer zullen zien.
Vroeg naar bed en nog nagenieten van deze zeer vermoeiende, maar schitterende dag.
Dinsdag
Ontbijten en dan naar de bank. In het eerste verslag heb ik daar reeds van verteld. Laat in zo'n land als Roemenië vooral weten dat je Hollander bent en de taal niet spreekt. Mate heeft voor ons de zaak geregeld en daar was ik op dat moment maar wat blij om. Maar we zijn toch met een lach de "bank" uit gegaan.
Toen naar de lagere school. Verwelkomt door de headmaster. Kussen en handkussen. Het personeelskamertje is gevuld met leraressen en leraren, dat wordt heel wat handjes geven, namen noemen en namen proberen te onthouden. Dat laatste lukt niet erg, maar aan de gezichten te zien zijn de mensen blij dat we er zijn. Wij zijn immers de mensen die zoveel goederen gestuurd hebben. Over de hulptransporten schrijf ik later nog. We krijgen gelegenheid om iets te zeggen en de cadeautjes aan te bieden. Er worden allerlei vragen gesteld, van het Engels in het Hongaars of Roemeens en dan weer terug in het Engels. En natuurlijk moet er op gedronken worden. Ook door de leerkrachten. Daarna een rondleiding door de school. Het is alsof je door de school van Ot en Sien wandelt. De ouderwetse banken, de ingebouwde kasten, de jassen achter in de klas, leerkaarten aan de muur die bij ons allang opgeruimd zijn. De oudste kinderen hebben voor ons zelfs een heel programma samengesteld: toneelstukje, dans, muziek, enz. Dus moet ik ook maar iets laten horen, niet mijn favoriete vak maar alla, een liedje aanleren. Vader Jacob is nog niet zo moeilijk. Op het bord geschreven, voorgezongen en waarachtig na enkele oefeningen komt het Nederlands er redelijk goed uit. Nog een stapje verder, ook maar in canon zingen. Succes gehad, streelt mijn ego weer. Met de twee oudste groepen een afspraak gemaakt dat we terug komen op hun schoolparty aan het eind van de week. Met de gymleraar in het gymlokaal gekeken. Triest als je daar je gymlessen moet geven. Je durft niet te praten over wat wij allemaal hebben.
's Avonds worden we verwacht in het restaurant om samen met het hoofd, (zijn vrouw is helaas ziek geworden), Margit, Mate en de oudste dochter te eten. Wij willen ze trakteren, maar dat wordt niet op prijs gesteld. Maar na lang aandringen accepteren ze het toch. Heerlijk gegeten, veel vlees, soort gebakken aardappeltjes en een schoteltje met rauwkost. Volop wijn en mineraalwater erbij en dan aan het eind van deze gezellige avond de rekening. Voor 7 personen het bedrag van +/- DM 50,- .
De dag wordt besloten met een discussie over wat we de volgende dag gaan doen. We zijn uitgenodigd door ouders van school om de omgeving te verkennen. Mariska wil liever op school bij de kinderen blijven en Boglarka (de oudste) moet ook gewoon naar school. Na veel praten wordt het probleem opgelost: Mariska gaat met ons mee en mag donderdagmorgen naar school en Boglarka gaat haar lessen volgen. Laat op de avond brengt een ouder van school ons nog een fles drinken, een zak met appels en een doos met eieren. Omdat hij morgen niet mee kan, wil hij toch iets geven voor onderweg. Het blijft gezellig tot in de kleine uurtjes en de vele "short-drinks" (een palinka).